Абай Гэсэр хаан( буряад хэлэн дээрэ)

Би үлгы соо хэбтэнэб, дээрэмни хара жэгүүрнүүдээ дэлгээгээд, хушуугаа ангайлгаад, аргагүй томо хирээ зогсоно. Тэрэ намһаа таба дахин томо байгаад, намайе эдихэеэ һанаһаниинь эли. Һанаагаа алдаха саг үгы байгаа. Би хоёр гараараа хушууень баряад, амыень хоёр болгожо таhалбаб. Тэрэнэй хара шуһан нам дээрэ адхаржа шал нойтон болгообо. Би шээhээ алдажархибаб. Тэрэ айһандаа бэшэ, харин гансал өөрыгөө барижа шадахагүй байһандаа шээжэрхибэб. Тиимэ, би нялха нарайб, оройдоол түрэhөөр хоёр үдэртэйб.

Би үшөөл үхибүүнэйнгээ гарта асари томо хушуугай хоёр хахадые баряад байнаб. Гансата мүнөөл хашхаралдаан, хүнэй хүлэй алхамууд дуулдана. Ном годлиин hомон хирээгээ бэедэ хадхаад, хирээ газарта унагаажа, намайешье татаад тарайлгаба. Шанга гарнууд намайе баряад, өөдэнь татана. Шуһаар нойтон болоһон хушуунь гулдирна, теэд би табинагүйб. Нүгөө хүн, хирээгэй бэе намhаа һалгааха гэжэ оролдоод, өөр тээшээ угзаран татахада, бидэ булта тэрээн дээрэ унанабди. Хоёр хүнэй абяан дуулдана: хирээн үхэhэн бэе татажа байһан эрэ хүнэй, теэд намайе баряад байһан эхэнэрэй. Тэдэнэр буряадаар хөөрэлдэнэ. Намайе хүбүүмни гэжэ нэрлэнэ. Би дары ойлгоногүйб - тэдэ эртэ урдын аялгаар дуугаржа байна. Эхэнэр намайе хирэйн хушууе табихыемни аргадана, харюу үгэхэ гэжэ оролдоходомни, хэлэмни намай дууланагүй. Энэ минии эжы гээшэ.

Эхэ эсэгэмни өөһэд хоорондоо хэрэлдэжэ байжа намайе хирээhээ таһалба. "Ши юундэ иитэрээ татанаш?" "Һалхинай hэбшээнhээ унадаг ха юм ши, шабганса!" Тиимэ, минии эхэ эсэгэ хүгшэн, дүшөөд гаран наһатай.

Тэмсэлһээ һэргэжэ, тэдэ нам тээшэ, ба хирээгэй хахархай хушуу руу удаан харана. Гэнтэ үбгэн үбдэг дээрээ унажа, минии урда зальбаржа, намда мүргэн, зальбаралнуудые шэбэнэжэ эхилнэ. Мэдрэмжэгүй болоһон эжымни амидыржа, үбгэнэйнгөө хажуугаар гараад, һэеы гэртээ орожо, модон тэбшэ соо уһа хээд, намайе досоонь буулгана. «Хүйтэн байна!» гээд, би хашхарха һанаатайб, теэд гансал нарайгай шанга пишаганаан хоолойhоом гаража ерэнэ. Бүгсөөрөө тулхёод, би амһартаяа амархан унагаабаб. Эжымни залд гээд, намһаа холо харайжа hүрөөд, нюдөө бэлтылгэн, "болёоб, болёоб" - гэжэ шэбэнэнэ. Манай үбгэн энэ шууяан дуулаад, гэртэ мүлхин орожо, нам тээшэ үбдэг дээрээ мүлхибэ, атхарһан уһанһаа шалын шорой шабар болоhон руу халзайжа эхилhэн толгойгоороо хэды дахин сохино.

Минии дааража, шабар соо хэбтэхэжэ байхада, эдэ хоёр тэнэг үбгэд намайе угааха гэжэ уһаяашье халаанагүй.