На высокім алтары

На высокім алтары,

у лясной старонцы...

Ты гары, гары, гары,

Залатое сонца!

Не паводка цераз край —

Дар крыніц глыбінных...

Ты пылай, пылай, пылай,

Дзень мой галубіны!

Не раптоўны бунт крыві -

Боль душы няснёны...

Дык жыві, жыві, жыві,

Міг багаславёны!..

1990

Я не той,

Што ў Бога ў ласцы...

Я жыву мальбою:

Хай табе не перадасца

Гэта скрушнасць болю.

Гэты сум,

Што точыць сэрца

Горкасцю нядобрай,

Хай табе не перальецца

Аніводнай кропляй!

Хай твой дух

Другім напоем

Хмеліцца яскрава,

Бо на тое, чым я повен,

Ты — не маеш права.

1990

Гэта — доля, якое я варты?

I я мушу паверыць? О, не!

Гэта — лёсу паблажныя жарты.

Гэта — тое, што пройдзе, міне,

Як праходзіць парою спякотнай,

Калі сонцам затоплены свет,

Срэбны дожджык з хмурынкі залётнай —

Нават пыл не прыбіўшы як след,

Не збудзіўшы карэньчыкі ў доле —

У засмяглай, усохлай зямлі...

О мая неразменная доля,—

Ажыві! Напаі! Наталі!

І даруй, што журуся ў маўчанні,

Што не ў змозе вясёла спяваць,

Што цяжэй і цяжэй мне начамі

Рукі, склаўшы на сэрцы, трымаць.

1990

Як нечакана сцюжаю дыхнула

На першацвет, на першаспеў вясны!

I курчацца зялёныя лісточкі —

Зняверанага шчасця вестуны.

I аблятаюш. белыя пялёсткі —

Спадманныя, нязбыўлівыя сны,

I сыпяцца, і сьгаяцца яны,

Ужо з іх вырас цэлы курганок —

На свежай наспе, на магіле мар,

А поверх — з металёвых руж вянок,

На чорным крэпе літары — не тыя,

Што звыкла намалёўвае маляр,

Не срэбраныя і не залатыя,

А пісаныя почыркам знаёмым,

Такім знаёмым мне, што як убачу —

Здаецца, не стрымаюся, заплачу.

1990

Вось і стала табе спакайней,

Сунімаецца нават і памяць.

Ані ў сэрца трывога кальне,

Ані згадка балюча апаліць.

Ну, а стане спакойна зусім...

Так спакойна, што ўпоўначы выйдзеш

I ў марозную зорную сінь

Ты, як воўк адзінокі, завыеш.

1990

Мне столькі хочацца табе сказаць,

Як бы яшчэ я не казаў нічога —

I слоўца нават аднаго-другога

Не вымавіў, каб споведзь распачаць.

Але прашу цябе — ты знай і помні:

Што не паспею я сказаць табе —

Даскажуць сонца залатыя промні

У вераснёвай сцішанай журбе;

Даскажа ветрык раніцай вясновай,

Што будзе лашчыць твой прыгожы твар;

Даскажа лес сваёй таемнай мовай —

Праўдзівы знаўца дум маіх і мар;

Даскажа ў полі пад гарой крынічка,

Што па каменьчыках бяжыць-журчыць,

I шэрая зязюля-варажбітка,

Што мне накукавала доўга жыць.

Ты толькі іх гаворку зразумей

I слухай, слухай, слухай іх часцей!..

1991

Божа прамілы, прасветлы,

Шчыра і слёзна малю:

Спраўдзі, як сон запаветны,

Гэтую просьбу маю.

Я не прашу даўгалецця,

Скарбаў тым больш не прашу.

Хай мне адно дастанецца —

Перш, чым свой круг завяршу,—

Хай у тым полі, дзе ўсё мне —

Блізкая кроўна радня,

Летняю ноччу бяссоннай

Я прахаджу давідна.

Не, не адзін... Ну, канешна,

З ёю там буду я, з ёй —

З песняй маёю бязгрэшнай,

З марай юнацкай маёй!

Хай мы паслухаем разам

Даляў начных галасы,

Хай там, як россып алмазаў,

Бліскаюць кроплі расы;

Хай нам ля вербаў паніклых

Ноч прасцірадла прадзе,

Хай да святое крынічкі

Нас светлячок завядзе.

Хай прычашчэннем да тайны

Стане нам глытка вады,

Каб пацалунак расстайны

Быў, як агонь малады!..

1991

Дробны дожджычак-дожджык,

Вераснёвы, начны,

Насылае і доўжыць

Супакойныя сны.

Ад змяркання шапоча

Па маім будане.

Мабыць, шэптамі хоча

Супакоіць мяне.

Знаю, дожджычак дробны,

Ціхай ласкай тзкой

Многім вернеш ты добры

I настрой і спакой.

А мяне супакоіць

Толькі тая адна,

Што душу маю колісь

Азарыла да дна.

Толькі тая, што потым,

Прашаптаўшы «люблю»,

У адвечных турботах

Мне адкрыла зямлю.

Толькі тая, што ўрэшце,

Расквітнеўшы, як квет,

У шчаслівай усмешцы

Мне адкрыла сусвет.

1992

Не знаю, што са мной такое:

У нейкім дзіўным неспакоі

Гляджу на голле яблынь, вішань

I так нясцерпна, аж трымчу,

Убачыць цвет на іх хачу,

Каб тут жа, зараз, буйна-пышпа

Укрыўся квеценню мой сад,

Хоць разумею, бачу сам:

Яшчэ пупышкі ледзьве-ледзь

Крануліся насустрач лету,

I што не мог ён заквітнець

Так хутка, раптам, што для цвету

Патрэбна сонца, дождж патрэбен,

І божы гром, і... наш малебен.

1992

Ну, вядома ж, я не мог праспаць

Гэту поўню над прасторам сонным,

Што даспелай збажыной прапах,

Гэты цвыркуновы найгрыш сольны,

Гэты першы ветрык, што гуляць

Выбег з логу, чуючы дасвецце...

I вачэй тваіх чароўны бляск,

I твой голас, найпяшчотны ў свеце...

1992

Як чужыя, рассталіся ўранку:

Без пагляду, без поціску рук.

На бязлюдным пероне паўстанку

Замірае ў грудзях перастук.

Пачувапне такое, нібыта

Горка-прыкрае сталася штось.

На завоях капрызнага быту

У калёсах надтрэснула вось.

Мы — чужыя? Пачуй-падзівіся!

I — заўсёды? Ці — толькі цяпер?

Разбуры свой сусвет — і згадзіся.

Перакрэслі жыццё — і павер.

Ну, нічога, нічога, нічога...

Там, дзе вечная ноч апаўе,

Нашы душы асвецяцца ў Бога

I сустрэнуцца зноў, як свае.

1992

Што не захочаш ты, каб да цябе

Мая душа ляцела з падарожжа,—

Я не паверу.

Быць таго не можа!

I што сярод натоўпу не мяне

Шукацьмеш ты гарачымі вачыма,—

Я не паверу.

Гэта — немагчыма!

I што адмовішся ад усяго,

Чым мы шчаслівіліся з божай ласкі,—

Я не паверу.

Гэта — д'ябла казкі!

Што свет дзівосны, створаны для нас,

Для нас жа стане пеклам невыносным,—

Я не паверу.

Гэта — поўны нонсенс!

1992

Мілая! Што ты ў мяне адабрала!

Ці разумееш ты гэта сама?

Штосьці такое, што сэнсу не стала.

Што ні задумаю — сэнсу няма!

Мілая, мілая! Гэта — бязбожна.

Тое, чаго мне цяпер не стае,

Траціць ні ў якім выпадку няможна:

Шчасця у вочы глядзець у твае.

1992

...І я не чуў, як плача сэрца

Тваё... Цяпер кажу: ну, што ж —

Карай! Карай!.. Хоць, можа, усё ж

I не прапашчы я зняверца.

А ты... і ў чорным-чорнай скрусе

Адным трымціш, адным жывеш:

Каб толькі ўчуў-пачуў мой верш,

Як плача сэрца Беларусі.

1992

Калі пагасаць я пачну —

Не плач ты надрыўна:

Не будзе мне страшна ў труну,

А будзе мне крыўдна,

Што ў тайнах аблічча твайго

Шчасліва і ўдзячна

Ніхто не разгледзіць таго,

Што мне было бачна.

1992

Заложнік вечны мары ілюзорнай,

Я асаджаўся на зямлю не раз —

Каб вызваліцца мог ад звабы зорнай

I за ратунак не прымаў міраж,

Каб сам сказаў: «Бывай, дзівачка-мара!

Людзей і Бога болын я не смяшу!..»

А я... малюся ёй, каб уздымала

Яшчэ вышэй, вышэй маю душу.

1992

Над Лескавіцкім возерам

Спакой і цішыня.

На вецці вербалозавым

Павісла стома дня.

Вячэрняя сутонніца

Нячутна мроі тчэ.

А вусны не натомяцца —

Яшчэ, яшчэ, яшчэ!

Вялікая Мядзведзіца

Заснула на вадзе.

А вочы не нагледзяцца —

Іх стома не звядзе.

Пад іх шчаслівым позіркам

Устане, як дымок,

Над Лескавіцкім возерам

Світальны туманок.

Пасля і промень выблісне —

Азорыць зырка плёс.

I плёс, і мой не выснены,

Мой неспадманны лёс...

Той першы промень сонечны

Душу навек працяў.

Мой снежны ранак сённяшні —

Не памяць, а працяг.

Адкуль жа боль запознены,

Што не стрымаў зару?..

На Лескавіцкім возеры

Аднойчы я памру.

1993