Пра паклёпнікаў
Яны чамусьці сталі рана старыцца,
Раптоўна прытаміліся крычаць.
Вусы пазбрылі,
Фрэнчы здзерлі «сталінцы».
Ды на душы —
Былых часоў пячаць.
Яны і сёння ўсё на «бацьку» крывяцца
Маўляў, без іх махаў ён тапаром.
А ці не ў іх чыгунныя чарніліцы
Сцякала з праржавелых пёраў кроў?
Ці ж не яны халоднымі вужакамі
Паўзлі к сябрам і ў сэрца, і ў пасцель?..
Іх,
Што былі у Берыі служакамі,
Я не забуду,
Як бы ні хацеў.
Хоць не мае бацькі ад іх загінулі,
Я не дарую ім ні кроплі слёз...
I на іх лягуць
Пліты надмагільныя,
Як іхні ж недапісаны данос...
1965
Мяшок з медалямі
(казка-6ыль)
Ішоў чалавек.
У руках — мяшок.
А ў ім —
Бляшкі-рэгаліі.
Сэрца дрыжыць —
За штуршком штуршок —
Каб толькі не адабралі!
Гэта ж дажыўся
У рэшце рэшт:
Свая рука —
Уладыка.
Калі ніхто
Мех не адбярэ,
Чапляй адзнакі
Без ліку.
Глядзеў ён з нянавісцю
Па баках —
Горла гатоў перагрызці
Нават у лепшага дружбака,
З кім соллю дзяліўся
Калісьці.
Зайшоў чалавек
У дрымучы лес,
Сеў пад сасной зялёнай
I асцярожна
Рукой залез
У мех,
Поўны меднага звону.
I выцягнуў ордэн.
За ім — другі.
А потым —
Медаль блішчасты.
I паплылі ў вачах кругі.
I лес пахіснуўся ад шчасця.
Ён вешаў на правы,
На левы бок,
Прышпіліць на спіну стараўся.
Вакол,
Як той зацкаваны воўк,
Спалохана азіраўся.
I вось ужо,
З галавы да ног
Абвешаны ўсімі рэгаліямі,
Ён на нагах устаяць не змог —
I грымнуўся
На прагаліне.
Ваўкі завылі непадалёк.
На асінах залопала лісце...
Але адшпіліць
Хоць адзін медалёк
Рукі не падняліся.
А ў змроку
Стары пугач галасіў,
Яхкаў вяпрук галодны.
I не было ў чалавека сіл
Цягнуць на сабе ўзнагароды.
Паклікаць людзей,
Ад бяды ўцячы
Не далі чалавеку
Рэгаліі.
I моўчкі ваўкі маладыя ўначы
Ягоны шкілет абглыдалі...
...Таго чалавека
Зусім не шкада.
Ды недзе ж
Ляжыць на выгодзе
Яшчэ не пусты
Той мяшок —
I бяда,
Калі яго нехта знойдзе...
1970
* * *
Каб было усё гучней і ўрачысцей,
Не тлуміся, рабі ўсё прасцей:
Пляц расквець, ды трыбуну начысці,
Ды пакліч ганаровых гасцей.
I пасля малаці сябе ў грудзі,
Не зважай, што ўсе ціхенька спяць,
Распінайся, як добра ў нас будзе
I праз год, і праз тры, і праз пяць.
Можа, дурань які і паверыць.
Толькі ты не хвалюйся дарма,
Бо не прыйдзе ніхто, каб праверыць,
З таго раю, якога няма.
1979
* * *
Яны здзяцінелі даўно.
Нібыта немаўляты тыя,
То круцяць пра сябе кіно,
То дзеляць Зоркі Залатыя.
I паміж іх —
Славуты самы,
Наш новаспечаны айцец
Махае ўзбуджана брывамі
I ўсё не можа узляцець.
1981
* * *
Сучасны свет бязлітасна старэе:
Хто з барадою,
Хто без барады —
Дзяды ў Кітаі,
I дзяды ў Карэі,
I ў нас, куды ні кінешся,
Дзяды.
Мітынгаваць усё яшчэ ахвочыя,
Хоць падпірае дыхаўку трыбух.
Абвіслі шчокі.
I патухлі вочы.
Але нястомна рвуцца да трыбун.
Бяссільнай зграяй збіліся з дарогі.
Рыпяць, як перасмяглыя драчы.
Памочнікі перастаўляюць ногі
I замяняюць сківіцы ўрачы.
Запоўнены трызненнямі і тлумам,
Свет з імі занудзіўся і азяб...
Калі ўжо аб жыцці не могуць думаць,
Пра смерць сваю падумалі хаця б.
Але няма для іх жыцця і смерці.
Іх сцяў адзін —
Уладу страціць —
Жах.
Трасуць галовамі —
I цэлы свет трасецца
I ўжо не хоча старасць паважаць.
1982
* * *
Якая гаспадарка не аслабне,
Як пакіруюць трэць стагоддзя ў ёй
Мікіта-кукурузнік,
Лёнька-бабнік
I Косця-пісар
З бандаю сваёй?!
1985