Залаты ключык, або Прыгоды Бураціны

Бураціна і П'еро прыходзяць да Мальвіны, але ім адразу ж прыходзіцца ўцякаць разам з Мальвінай і пудзелем Артамонам

Калі сонца ўзнялося над скалістай горнай вяршыняй, Бураціна і П'еро вылезлі з-пад куста і пабеглі цераз поле, па якім учора ўночы кажан звёў Бураціна з дома дзяўчынкі з блакітнымі валасамі ў Краіну Дурняў.

На П'еро смешна было глядзець, — так ён спяшаўся хутчэй убачыць Мальвіну.

— Паслухай, — пытаўся ён праз кожныя пятнаццаць секунд, — Бураціна, а што, яна будзе рада мне?

— А я адкуль ведаю…

Праз пятнаццаць секунд зноў:

— Паслухай, Бураціна, а раптам яна не будзе рада?

— А я адкуль ведаю.

Нарэшце яны ўбачылі белы домік з намаляванымі на аканіцах сонцам, месяцам і зоркамі.

З коміна ўзнімаўся дымок. Вышэй яго плыло невялікае воблака, падобнае на кашэчую галаву.

Пудзель Артамон сядзеў на ганку і час ад часу гыркаў на гэтае воблака.

Бураціна не вельмі хацелася вяртацца да дзяўчынкі з блакітнымі валасамі. Але ён быў галодны і яшчэ здалёку пацягнуў носам пах паранага малака.

— Калі дзяўчынка зноў надумаецца нас выхоўваць, нап'ёмся малака, — і нізавошта я тут не застануся.

У гэты час Мальвіна выйшла з доміка. У адной руцэ яна трымала фарфоравы кафейнік, у другой — кошык з пячэннем.

Вочы ў яе ўсё яшчэ былі заплаканыя, — яна была ўпэўнена, што пацукі выцягнулі Бураціна з каморкі і з'елі.

Толькі яна села за лялечны стол на пясчанай дарожцы, — блакітныя кветкі загайдаліся, матылькі ўзняліся над імі, як белыя і жоўтыя лісты, і з'явіліся Бураціна і П'еро.

Мальвіна так шырока расплюшчыла вочы, што абодва драўляныя хлопчыкі маглі б свабодна туды скочыць.

П'еро, убачыўшы Мальвіну, пачаў мармытаць словы — такія няскладныя і неразумныя, што мы іх тут не прыводзім.

Бураціна сказаў як быццам нічога і не было:

— Вось я яго прывёў, — выхоўвайце…

Мальвіна нарэшце зразумела, што гэта не сон.

— Ах, якое шчасце! — прашаптала яна, але адразу ж дадала дарослым голасам: — Хлопчыкі, ідзіце зараз жа мыцца і чысціць зубы. Артамон, правядзі хлопчыкаў да студні.

— Ты бачыў, — прабурчаў Бураціна, — у яе бзік у галаве — мыцца, чысціць зубы. Каго хочаш са свету зжыве чысцінёй…

Усё ж яны памыліся. Артамон кутасікам на канцы хваста пачысціў ім куртачкі…

Селі за стол. Бураціна аплятаў яду за абедзве шчакі.

П'еро нават не адкусіў ні кавалачка пірожнага; ён глядзеў на Мальвіну так, нібы яна была зроблена з міндальнага цеста.

Ёй гэта нарэшце надакучыла.

— Ну, — сказала яна яму, — што вы такое ўбачылі ў мяне на твары? Снедайце, калі ласка, спакойна.

— Мальвіна, — адказаў П'еро, — я даўно ўжо нічога не ем, я складаю вершы…

Бураціна затросся ад смеху.

Мальвіна здзівілася і зноў шырока расплюшчыла вочы:

— У такім разе — пачытайце вашы вершыкі.

Прыгожанькай рукой яна падперла шчаку і ўзняла прыгожанькія вочы да воблака, падобнага на кашэчую галаву.

П'еро пачаў чытаць вершыкі з такім завываннем, нібы ён сядзеў на дне глыбокай студні:

Прапала Мальвіна, нявеста мая…

Праз гэта спакою не ведаю я.

Рыдаю, не знаю — куды мне падацца,

З жыццём, можа, лялечным лепш развітацца?

Не паспеў П'еро прачытаць, не паспела Мальвіна пахваліць вершыкі, якія ёй вельмі спадабаліся, як на пясчанай дарожцы з'явілася жаба.

Страшэнна вылупіўшы вочы, яна прагаварыла:

— Сёння ноччу чарапаха Тарціла, якая на старасці год зусім страціла розум, расказала Карабасу Барабасу ўсё пра залаты ключык…

Мальвіна спалохана крыкнула, хоць нічога не зразумела. П'еро, няўважлівы, як усе паэты, зрабіў некалькі недарэчных воклічаў, якія мы тут не прыводзім. Затое Бураціна адразу ўсхапіўся і пачаў пхаць у кішэні пячэнне, цукар і цукеркі.

— Уцякайма як мага хутчэй. Калі паліцэйскія сабакі прывядуць сюды Карабаса Барабаса — мы загінулі.

Мальвіна збялела, як крыло белага матылька. П'еро, думаючы, што яна памірае, перакуліў на яе кафейнік, і прыгожанькую сукенку Мальвіны заліла какава.

З моцным брэхам падскочыў да іх Артамон, — гэта ж яму прыходзілася мыць Мальвініны сукенкі, — схапіў П'еро за каўнер і пачаў трэсці, пакуль П'еро не прагаварыў, заікаючыся:

— Хопіць, калі ласка…

Жаба паглядзела на гэтую мітусню і зноў сказала:

— Карабас Барабас з паліцэйскімі сабакамі будзе тут праз чвэртку гадзіны…

Мальвіна пабегла пераадзявацца. П'еро ў роспачы ламаў рукі і спрабаваў нават падаць дагары тварам на пясчаную дарожку. Артамон цягнуў клункі з хатнімі рэчамі. Дзверы грукалі. Вераб'і страшэнна расціўкаліся на кусце. Ластаўкі праносіліся над самай зямлёй. Сава для павелічэння панікі дзіка зарагатала на вышках.

Адзін Бураціна не разгубіўся. Ён узваліў на Артамона два клункі з самымі неабходнымі рэчамі. На клункі пасадзіў Мальвіну, адзетую ў прыгожанькую дарожную сукенку. П'еро ён загадаў трымацца за сабачы хвост. Сам стаў наперадзе:

— Ніякай панікі! Уцякайма!

Калі яны, — гэта значыць Бураціна, што смела крочыў наперадзе сабакі, Мальвіна, якая падскаквала на клунках, і ззаду П'еро, нашпігаваны замест здаровага сэнсу недарэчнымі вершамі, — калі яны выйшлі з густой травы на гладкае поле, — з лесу высунулася ўскудлачаная барада Карабаса Барабаса. Ён далонню прыкрыў вочы ад сонца і аглядаў наваколле.