Парастак радка, галінка верша

Пра сябра

Без перакладчыка змог бы ён весці дасведчаную бяседу з Гарацыем і Кцтулам, з Дантэ і Петраркам, з Віёнам і Верленам, з Сервантэсам і Паблам Нэрудам. Дарэчы, першым ягоным журналісцкім клопатам якраз і было інтэрв'ю са славутым сынам Чылі. Сапраўды, старое выслоўе падказвае: колькі моваў ведаеш, столькі разоў ты чалавек.

Так крыху здалёку пачну я караценькае слова пра свайго сябра, сёлетняга пяцідзесяцігадовага юбіляра Карласа Шэрмана. Паэт, перакладчык, крытык, публіцыст Карлас Рыгоравіч Шэрман нарадзіўся ў горадзе Монтэвідэо. Монтэвідэо ў перакладзе азначае «Бачу гару». Карлас змалку і да сталага веку бачыць слова ва ўсіх ягоных адценнях, у самых няўлоўных абрысах, паваротах, зрухах, порухах. Асаблівы гэты зрок. Ён як талент даецца разам з дыханнем, з жыццём — ні набыць, пі прыдбаць немагчыма.

Сын рабочага, выхадца з Заходняй Беларусі, Карлас Шэрман удзельнічаў у студэнцкім руху, актыўна праявіў сябе на пачатку 50-х гадоў у прагрэсіўным друку Лацінскай Амерыкі. Яшчэ тады пераклаў працу Максіма Горкага «Чэхаў», з літдадатка да «Юманітэ» пераклаў і апрацаваў п'есу Марыса Растана — з ёй самадзейная тэатр-студыя і ездзіла па краіне. Першыя вершы на іспанскай мове таксама на пачатку 50-х гадоў пра сябе заявілі. У Карласа захоўваецца агульны сшытак з круглымі зашчапкамі (каб мне ці аднагодкам маім тады такі сшытак!), дзе роўнымі радкамі выцягнуліся паэтычныя словы. Ёсць ліст ад Ільі Эрэнбурга з Масквы ад 28 сакавіка 1962 года. Карлас меў намер перакласці на іспанскую мову «Людзі, гады, жыццё».

У 1956 годзе з бацькам (Рыгор Шэрман быў удзельнікам грамадзяпскай вайны ў маладой Краіне Саветаў) Карлас вярнуўся ў Беларусь. Дасканала вывучыў мову Купалы, вывучыў мову Пушкіна. Друкаваў апавяданні і нарысы на рускай мове ў «Немане». Потым пераклаў на іспанскую мову «Маю Бесядзь» Аркадзя Куляшова, вершы Петруся Броўкі, Максіма Танка, Пімена Панчанкі, сучасных паэтаў Беларусі. Да стогадовага юбілея Янкі Купалы і Якуба Коласа ў перакладзе Карласа Шэрмана выйшла кніга па-іспанску «Папараць-кветка». З Валянцінам Тарасам пераклаў на рускую мову «Восень патрыярха» Габрыэля Гарсія Маркеса.

У штогодніку «Далягляды» перакладае на беларускую мову лепшыя сучасныя творы іспанамоўнай літаратуры.

Карлас Шэрман пяты год вядзе аддзел паэзіі ў часопісе «Савецкая літаратура» якраз іспанскі выпуск. Пераклаў Пушкіна, Лермантава, Блока, Твардоўскага, Антакольскага і іншых рускіх паэтаў і шматлікіх паэтаў народаў СССР. У беларускі выпуск «Савецкай літаратуры» пераклаў і спланаваў усю паэзію, эсэ і частку прозы. Цяпер тэатр-студыя актора ў Мінску рыхтуе да пастаноўкі ўпершыню ў свеце п'есу Гарсія Лоркі «Публіка». П'есу адшукаў і пераклаў Карлас Шэрман. Напісаў паэму па-іспанску «Дождж у Каралішчавічах», піша новыя вершы.

1984